Osteotomia podkolanowa goleni
Spis treści:
- Na czym polega osteotomia podkolanowa goleni?
- Jakie są wskazania do osteotomii podkolanowej goleni?
- Jakie są przeciwwskazania do wykonania zabiegu HTO?
- Jak przebiega operacja osteotomii podkolanowej goleni?
- Jak wygląda rehabilitacja po operacji HTO?
- Pytania, które najczęściej zadają pacjenci w kontekście osteotomii podkolanowej goleni
Na czym polega osteotomia podkolanowa goleni?
Osteotomia podkolanowa goleni (HTO – High Tibial Osteotomy) jest zabiegiem chirurgicznym polegającym na korekcji osi kończyny dolnej. Ta procedura medyczna polega na przecięciu i odpowiednim ustawieniu bliższego odcinka kości piszczelowej. Zadaniem operacji jest zmiana przebiegu osi mechanicznej kończyny i przeniesienie obciążenia z przeciążonego przedziału przyśrodkowego stawu kolanowego na jego część boczną. Zabieg ten zmniejsza dolegliwości bólowe, spowalnia chorobę zwyrodnieniową oraz oddala konieczność wykonania endoprotezoplastyki kolana.
HTO stosuje się szczególne u aktywnych pacjentów w średnim wieku z deformacją szpotawą kolana oraz zmianami zwyrodnieniowymi ograniczonymi do jednego przedziału stawu kolanowego. Korekcja osi kończyny pozwala na bardziej równomierne rozłożenie sił działających w stawie kolanowym, co poprawia biomechanikę stawu oraz zmniejsza przeciążenia chrząstki stawowej.
Zabieg najczęściej wykonywany jest za pomocą osteotomii otwierającej przyśrodkowej, która umożliwia precyzyjną korekcję deformacji w płaszczyźnie czołowej oraz strzałkowej. Zabieg może być również stosowany jako element leczenia złożonych patologii stawu kolanowego, takich jak niestabilność więzadłowa czy uszkodzenia chrząstki.
Jakie są wskazania do osteotomii podkolanowej goleni?
Podstawowym wskazaniem do wykonania osteotomii podkolanowej goleni jest szpotawa deformacja kończyny dolnej, która prowadzi do przeciążenia przyśrodkowego przedziału stawu kolanowego. Zabieg wykonuje się u pacjentów z bólem kolana, ograniczeniem aktywności fizycznej oraz wczesnymi zmianami zwyrodnieniowymi ograniczonymi do jednego przedziału stawu.
HTO może być również stosowana jako element leczenia niestabilności więzadłowej kolana lub jako procedura wspomagająca inne operacje rekonstrukcyjne.
Jakie są przeciwwskazania do wykonania zabiegu HTO?
Zabieg osteotomii podkolanowej goleni nie jest wykonywany u pacjentów, u których występują:
- zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe obejmujące wszystkie przedziały stawu kolanowego,
- choroby zapalne stawów,
- znaczne ograniczenie zakresu ruchu w kolanie,
- duże deformacje osi kończyny przekraczające możliwości korekcji osteotomią.
Nie zaleca się również wykonywania zabiegu u pacjentów z ciężką otyłością lub w przypadku aktywnej infekcji w obrębie stawu kolanowego.
Jak przebiega operacja osteotomii podkolanowej goleni?
Zabieg HTO wykonywany jest w znieczuleniu regionalnym lub ogólnym. Ortopeda po wykonaniu dostępu chirurgicznego w bliższym odcinku kości piszczelowej przeprowadza osteotomię, czyli kontrolowane przecięcie kości. Następnie lekarz ustawia kość w zaplanowanej pozycji w celu korekcji osi kończyny.
Powstałą podczas zabiegu szczelinę kostną chirurg stabilizuje za pomocą specjalnej płyty i śrub, które utrzymują prawidłowe ustawienie kości do czasu jej zrostu. W niektórych przypadkach stosuje się dodatkowo przeszczep kostny lub substytut kostny w celu wypełnienia powstałej przestrzeni.
Pytania, które najczęściej zadają pacjenci w kontekście osteotomii podkolanowej goleni
Na czym polega osteotomia podkolanowa goleni (HTO)?
Jest to zabieg chirurgiczny, który polega na przecięciu i korekcji ustawienia kości piszczelowej w celu zmiany osi kończyny i zmniejszenia przeciążeń w stawie kolanowym.
Kiedy wykonuje się osteotomię HTO?
Zabieg stosuje się najczęściej u pacjentów z deformacją szpotawą kolana i zmianami zwyrodnieniowymi ograniczonymi do przyśrodkowego przedziału stawu kolanowego.
Jak długo trwa rehabilitacja po osteotomii podkolanowej?
Rehabilitacja trwa zwykle kilka miesięcy, a powrót do intensywnej aktywności fizycznej możliwy jest zazwyczaj po około 4–6 miesiącach.
Czy osteotomia HTO może zapobiec endoprotezie kolana?
Tak, u wielu pacjentów zabieg pozwala zmniejszyć dolegliwości bólowe i opóźnić konieczność wykonania endoprotezoplastyki stawu kolanowego.
Literatura:
- Widuchowski W., Ficek K. Rekonstrukcja więzadeł krzyżowych kolana – technika artroskopowa. Medsportpress, Warszawa 2019.
- Kruczyński J., Szulc A. Artroskopia stawu kolanowego. Medsportpress, Warszawa 2017.
- Górecki A. Ortopedia i traumatologia narządu ruchu. PZWL, Warszawa 2020.
- Capella M., Gennari E., Dolfin M. Indications and results of high tibial osteotomy. Annals of Joint, 2017.
- Noyes F.R., Barber-Westin S. High Tibial Osteotomy for Varus Malalignment of the Knee. Journal of Orthopaedics and Sports Medicine, 2010.