Jak wygląda przygotowanie pacjenta do wszczepienia endoprotezy biodra – przedoperacyjna diagnostyka i optymalizacja stanu zdrowia

Wszczepienie endoprotezy biodra to jedna z najczęściej wykonywanych operacji ortopedycznych na świecie. Zabieg ten polega na zastąpieniu uszkodzonego stawu sztuczną protezą, co pozwala odzyskać sprawność, zmniejszyć ból i poprawić jakość życia pacjenta. Jednak o sukcesie operacji decyduje nie tylko sam zabieg i doświadczenie zespołu ortopedycznego, ale także dokładne przedoperacyjne przygotowanie pacjenta.

Dlaczego przygotowanie pacjenta do endoprotezoplastyki biodra jest tak ważne 

Przygotowanie pacjenta do wszczepienia endoprotezy biodra to proces wieloetapowy, obejmujący zarówno ocenę medyczną, jak i optymalizację ogólnego stanu zdrowia.
Nie ulega wątpliwości, że dokładna diagnostyka, właściwa edukacja oraz kontrola chorób przewlekłych zwiększają bezpieczeństwo zabiegu i skuteczność leczenia. W rezultacie dobrze przygotowany do operacji pacjent nie tylko szybciej wraca do sprawności, ale ma również mniejsze ryzyko powikłań i osiąga lepszy, długotrwały efekt endoprotezoplastyki. 

Przedoperacyjna diagnostyka – klucz do bezpiecznego zabiegu

Każdy pacjent zakwalifikowany do endoprotezoplastyki biodra zawsze przechodzi szczegółową ocenę kliniczną i laboratoryjną. W ten sposób można wykryć wszystkie czynniki, w tym choroby współistniejące, które mogą mieć negatywny wpływ na bezpieczeństwo zabiegu czy gojenie ran po operacji.

Najczęściej przed zabiegiem wykonuje się:

• badania laboratoryjne: morfologia, poziom elektrolitów, glukozy, parametrów nerkowych i wątrobowych, układ krzepnięcia;
• badania obrazowe: RTG miednicy i stawu biodrowego, ewentualnie tomografia komputerowa lub rezonans magnetyczny;
• EKG wraz z konsultacją kardiologiczną co pozwala ocenić wydolność układu krążenia; 
• badanie ogólne moczu w celu wykrycia ewentualnych infekcji;
• RTG klatki piersiowej – szczególnie u pacjentów z chorobami płuc;
• konsultacje specjalistyczne – diabetologiczna, pulmonologiczna, internistyczna (w zależności od stanu zdrowia i leczonych chorób).

Prawidłowa diagnostyka jest konieczna przed każdą operacją. Pozwala ona nie tylko zminimalizować ryzyko powikłań anestezjologicznych, infekcyjnych i krążeniowych, ale także umożliwia zaplanowanie najodpowiedniejszej techniki zabiegu.

Optymalizacja stanu zdrowia – jak przygotować organizm do operacji

Poza diagnostyką niezwykle istotne jest przygotowanie organizmu do zabiegu – zarówno pod kątem medycznym, jak i ogólnej kondycji. W tym celu pacjenci, którzy cierpią na choroby przewlekłe typu nadciśnienie, cukrzyca, czy choroby serca lub płuc muszą dążyć do ustabilizowania ich przed operacją. Kontrola chorób przewlekłych, w tym wyrównanie ciśnienia tętniczego, poziomu glukozy i funkcji oddechowej znacząco zmniejsza ryzyko powikłań.

Warto wiedzieć, że w przypadku endoprotezoplastyki biodra duże znaczenie ma optymalna waga ciała pacjenta. Nadprogramowe kilogramy zwiększają obciążenie stawu biodrowego i ryzyko infekcji pooperacyjnych. Dlatego w miarę możliwości zaleca się umiarkowaną aktywność fizyczną przed zabiegiem. Szczególnie poleca się wykonywanie ćwiczeń wzmacniających mięśnie ud, pośladków i tułowia.

Duże znaczenie dla optymalnego przygotowania pacjenta ma odpowiednia edukacja. Powinien on być dokładnie poinformowany o przebiegu operacji, zasadach rehabilitacji i ograniczeniach pooperacyjnych. W ten sposób chory będzie lepiej współpracować z zespołem medycznym i będzie rozumieć, dlaczego przestrzeganie zaleceń jest kluczowe dla jego szybszego powrotu do sprawności.

W przygotowaniu pacjenta do operacji ortopedycznej wymiany biodra istotne jest również wyeliminowanie czynników ryzyka. Do najczęściej występujących należą palenie papierosów co najmniej 4 tygodnie przed zabiegiem czy nadmierne spożywanie alkoholu. Warto także, aby pacjent wyleczył wszystkie aktywne infekcje np. związane z chorobami zębów i dziąseł, skórą czy układem moczowym. 

Przygotowanie psychiczne i logistyczne – często pomijany, a ważny etap

Operacja endoprotezoplastyki to dla pacjenta nie tylko wyzwanie fizyczne, ale i psychiczne. Lęk przed zabiegiem i bólem pooperacyjnym jest naturalny, dlatego pamiętaj, aby omówić wszystkie obawy z lekarzem prowadzącym lub psychologiem medycznym.

Wszczepienie implantu biodra wiąże się z dość długim okresem braku pełnej sprawności. Dlatego zawczasu zadbaj o kilka istotnych kwestii praktycznych. Przede wszystkim przygotuj dom do bezpiecznego poruszania się po zabiegu. W tym celu usuń przeszkody i choć na kilka pierwszych dni zorganizuj wsparcie opiekuna. Jeszcze przed zabiegiem zaopatrz się w niezbędne pomoce ortopedyczne. Możesz potrzebować zarówno kul łokciowych, jak i balkonika czy poduszek ortopedycznych. Zorganizuj także transport do szpitala i po wypisie. Takie działania pozwalają zredukować stres i ułatwiają pierwsze dni rekonwalescencji.